E arotahi ana tēnei tuhinga kingā kamupene whakamāori hauora me te hiranga o te whakarato ratonga whakamāori tika ki te umanga hauora. Tuatahi, ka whakaurua e te tuhinga te papamuri me te tūranga o ngā kamupene whakamāori hauora. Tuarua, ka whakamāramahia te ngaiotanga o ngā kamupene whakamāori hauora i roto i te mara o te whakamāori me ngā painga o te arotahi ki te umanga hauora. Kātahi ka whakaurua te kanorau me te whānui o te whakamahinga o ngā ratonga whakamāori e whakaratohia ana e ngā kamupene whakamāori rongoā. Muri iho, ka whakarāpopototia te tūranga me te uara nui o ngā kamupene whakamāori hauora i roto i te umanga hauora.
1. Te papamuri me te tūranga o ngā kamupene whakamāori hauora
Ko ngā kamupene whakamāori hauora he whakahaere e tohunga ana ki te whakarato ratonga whakamāori mō te umanga hauora. E whakanuia ana te tika me te pūmau o te mahi rongoā, nō reira me whai ratonga whakamāori ngaio kia tika ai te tuku i ngā mōhiohio. Ko te mahi a te kamupene whakamāori hauora he whakamāori i ngā tuhinga hauora, ngā mōhiohio hua rongoā, ngā pūrongo rangahau me ētahi atu ihirangi ki ngā reo rerekē hei whakatutuki i ngā hiahia o te umanga hauora o te ao.
Ko ngā kamupene whakamāori hauora he hunga whakamāori hauora ngaio e rua ā rātou wheako ki te rongoā me te whakamāori, ā, he māramatanga hōhonu hoki ō rātou ki ngā kupu hauora me ngā āhuatanga o te umanga hauora. Ka taea e rātou te mārama me te whakamāori tika i ngā mātauranga uaua me ngā kupu ngaio i roto i ngā tuhinga hauora, kia tika ai te whakamāoritanga o ngā hua whakamāori.
Ko te mahi a te kamupene whakamāori hauora ehara i te mea ko te mahi i te hurihanga reo māmā anake, engari ko te mea nui ake, ko te pupuri i te ngaiotanga me te tika o ngā kupu o te umanga hauora i te wā o te tukanga whakamāori. Mā roto i ngā ratonga whakamāori ngaio, ka whakaratohia e ngā kamupene whakamāori rongoā he tūāpapa whakawhitiwhiti kōrero ā-ao whai hua mō te umanga hauora.
2. Ngā painga ngaio me ngā painga ahumahi o ngā kamupene whakamāori hauora
Ko te ngaiotanga o tētahi kamupene whakamāori hauora tētahi rerekētanga nui i waenganui i a rātou me ētahi atu tari ratonga whakamāori. Nā te motuhaketanga o te ao hauora, me nui ake te taumata ngaiotanga me te tohungatanga o te whakamāori hauora. Ko ngā kaiwhakamāori i roto i ngā kamupene whakamāori hauora he maha ā rātou papamuri hauora, he tohu mātauranga rānei i roto i ngā kaupapa matua e pā ana, ā, he hohonu hoki ō rātou mōhiotanga hauora me te māramatanga ki ngā kupu ngaio.
Ko te painga o tētahi kamupene whakamāori hauora i roto i te umanga kei roto i tōna māramatanga hōhonu me tōna arotahi ki te umanga hauora. Ka mahi tahi ngā kamupene whakamāori hauora me ngā tohunga, ngā kairangahau me ngā tākuta i roto i te umanga rongoā kia mārama ai ki ngā mōhiohio hauora hou me ngā hua rangahau. Mā tēnei mahi tahi tata ka whakarite i te tika me te ngaiotanga o ngā ihirangi kua whakamāoritia, ka taea ai e ngā ratonga whakamāori te whakatutuki pai ake i ngā hiahia o te umanga hauora.
Hei tāpiritanga, ka whakahaerehia hoki e ngā kamupene whakamāori hauora he whakahaere paerewa mō ngā kupu ngaio hei whakarite i te ōritetanga me te tika o ngā hua whakamāori. Ka whakatūria e rātou he pātengi raraunga kupu me te pūnaha whakahaere kupu hei whakakotahi me te whakataurite i ngā kupu hauora, ā, ka whakahoutia me te whakamōhio atu ki ngā kaiwhakamāori i te wā tika hei whakapai ake i te kounga me te whai huatanga o te whakamāori.
3. Te kanorau me te whānui o te whakamahinga o ngā kamupene whakamāori hauora
He tino kanorau ngā ratonga whakamāori e tukuna ana e ngā kamupene whakamāori hauora, e kapi ana i ngā ihirangi e pā ana ki te hauora pērā i ngā tuhinga hauora, ngā tohutohu mō ngā hua hauora, ngā pepa mātauranga, ngā pūrongo rangahau, ngā rauemi whakamātautau haumanu, me ētahi atu. Ka taea e rātou te whakamāori i ēnei ihirangi ki ngā reo maha hei whakatutuki i ngā hiahia whakawhitiwhiti kōrero o te umanga hauora o te ao.
He whānui rawa hoki te whānuitanga o te whakamahinga o ngā kamupene whakamāori hauora, kāore i te herea ki ngā kamupene rongoā me ngā whare rangahau anake. Kei roto i te umanga hauora ngā hōhipera, ngā whare hauora, ngā kaihanga taputapu hauora, ngā kamupene inihua me ētahi atu mara, e hiahia ana ēnei katoa ki ngā ratonga whakamāori hei whakatutuki i ngā hiahia o te whakawhitiwhiti kōrero o te ao. Ka taea e ngā kamupene whakamāori hauora te whakarato i ngā otinga whakamāori kua whakaritea kia rite ki ngā hiahia o ngā mara rerekē.
Hei tāpiritanga, ka whakaratohia e ngā kamupene whakamāori hauora he ratonga tohutohu reo me te ahurea me ētahi atu ratonga tāpiri hei āwhina i te umanga hauora kia mārama ake, kia whakauru atu hoki ki ngā momo ahurea rerekē. Ka whakaratohia e rātou he tautoko whakawhitiwhiti kōrero ngaio puta noa i ngā ahurea mō te umanga hauora kia maeneene ake ai, kia whai hua ake ai hoki te mahi tahi ā-ao i roto i te umanga hauora.
4. Te tūranga me te uara nui o ngā kamupene whakamāori hauora
He tūranga nui, he uara nui hoki tā ngā kamupene whakamāori hauora i roto i te umanga hauora. Tuatahi, mā te ratonga whakamāori tika a te kamupene whakamāori hauora ka taea te whakarite kia tika te whakawhitiwhiti kōrero me te māramatanga o ngā mōhiohio hauora, ā, ka whakaiti i ngā māramatanga hē me ngā hapa i puta mai i ngā arai reo.
Tuarua, mā te ngaiotanga me te tohungatanga o tētahi kamupene whakamāori hauora ka taea te whakapai ake i te kounga me te pānga o ngā tuhinga hauora me ngā rangahau mātauranga. Mā te whakaputa whakamāoritanga kounga teitei ki te atamira o te ao, ka tautokohia e ngā kamupene whakamāori rongoā ngā whakawhitiwhiti mātauranga me te mahi tahi o te ao i roto i te umanga hauora.
Ā muri ake nei, ka taea hoki e ngā ratonga a ngā kamupene whakamāori hauora te whakateretere i te horapa me te whakamahi i te rongoā me te hangarau hauora. Ka taea e rātou te whakamāori i ngā mātauranga hauora matatau me ngā hua rangahau ki ngā reo maha, ka taea ai te horapa tere o ēnei mātauranga puta noa i te ao, me te whakatairanga i te whanaketanga me te ahunga whakamua o te umanga hauora.
Ko ngā kamupene whakamāori hauora e arotahi ana ki te umanga hauora, e whakarato ana i ngā ratonga whakamāori tika, ā, kua whai wāhi nui ki te whanaketanga o te umanga hauora o te ao. Ko te ngaiotanga me te arotahi o te Whakamāori Hauora e wehewehe ana i a ia i ētahi atu ratonga whakamāori, ā, e taea ana e rātou te whakatutuki i te hiahia o te umanga hauora mō ngā whakamāoritanga tika me te tika. Mā roto i ngā ratonga whakamāori kanorau me te whānuitanga o ngā tono, ka whakaratohia e ngā kamupene whakamāori hauora te tautoko whakamāori whānui mō te umanga hauora. Ko tā rātou tūranga me te uara nui e whakaatahia ana i roto i te whakarite kia tika te whakawhitiwhiti kōrero hauora, te whakapai ake i te kounga me te awe o ngā tuhinga hauora me ngā rangahau mātauranga, me te whakateretere i te horapa me te whakamahi i te mātauranga hauora.
Wā tuku: Whiringa-ā-rangi 17-2023